Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là một trong những bệnh lý có thể gây đau vùng cổ, vai gáy và ảnh hưởng đến các dây thần kinh đi xuống cánh tay. Tùy vị trí và mức độ thoát vị, người bệnh có thể chỉ bị đau, cứng cổ hoặc xuất hiện tê bì, châm chích, yếu tay. Một số trường hợp nghiêm trọng còn có thể ảnh hưởng đến tủy sống, gây rối loạn vận động và khả năng đi lại.
Việc nhận biết đúng triệu chứng, thăm khám khi cần thiết và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp giúp kiểm soát bệnh, hạn chế tổn thương thần kinh và duy trì khả năng vận động.
Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là gì?
Cột sống cổ gồm các đốt sống nằm ở vùng cổ, có nhiệm vụ nâng đỡ đầu và tạo điều kiện cho cổ thực hiện các động tác xoay, cúi, ngửa. Nằm giữa các đốt sống là các đĩa đệm có tác dụng hấp thụ lực và hỗ trợ cột sống vận động linh hoạt.
Đĩa đệm gồm phần nhân nhầy bên trong và vòng sợi bao quanh. Khi vòng sợi bị suy yếu hoặc tổn thương, phần nhân nhầy có thể dịch chuyển ra ngoài và gây chèn ép vào rễ thần kinh hoặc tủy sống. Đây là tình trạngthoát vị đĩa đệm cột sống cổ.
Dấu hiệu thoát vị đĩa đệm cột sống cổ cần lưu ý
Biểu hiện của bệnh phụ thuộc vào vị trí đĩa đệm bị thoát vị và cấu trúc thần kinh bị ảnh hưởng. Một số triệu chứng có thể tiến triển từ nhẹ đến nặng.
Đau và cứng vùng cổ
Đau cổ là một trong những biểu hiện thường gặp của thoát vị đĩa đệm cột sống cổ. Người bệnh có thể cảm thấy đau âm ỉ, căng tức hoặc đau nhói khi xoay, cúi hoặc ngửa cổ. Một số trường hợp kèm cảm giác cứng cổ, khó thực hiện các động tác như bình thường.
Cơn đau có thể tăng sau khi ngồi lâu, làm việc với máy tính hoặc giữ đầu ở một tư thế trong thời gian dài.
Đau lan từ cổ xuống vai và cánh tay
Khi rễ thần kinh bị chèn ép, cơn đau có thể lan từ cổ xuống vai, cánh tay, cẳng tay hoặc bàn tay. Đau thường đi theo đường đi của dây thần kinh và có thể có cảm giác như điện giật, bỏng rát hoặc đau nhói.
Một số động tác như ho, hắt hơi hoặc thay đổi tư thế cổ có thể khiến triệu chứng tăng lên.
Tê bì, châm chích ở tay
Người bệnh có thể cảm thấy kiến bò, kim châm hoặc giảm cảm giác ở vai, cánh tay, bàn tay hoặc các ngón. Vị trí tê phụ thuộc vào rễ thần kinh bị ảnh hưởng.
Tê bì kéo dài hoặc ngày càng tăng không nên bị xem nhẹ, đặc biệt khi đi kèm yếu cơ.
Yếu cơ, giảm khả năng cầm nắm
Nếu dây thần kinh bị chèn ép đáng kể, người bệnh có thể bị yếu cơ. Một số biểu hiện là khó cầm nắm đồ vật, dễ làm rơi đồ, cảm giác tay yếu hơn bình thường hoặc khó thực hiện những động tác cần sự chính xác.
Dấu hiệu ảnh hưởng tủy sống
Trong trường hợp khối thoát vị chèn ép tủy sống, triệu chứng có thể nghiêm trọng hơn. Người bệnh có thể gặp khó khăn khi đi lại, mất thăng bằng, vụng về khi thực hiện động tác bằng tay hoặc xuất hiện yếu ở cả tay và chân.
Một số trường hợp có thể kèm rối loạn tiểu tiện hoặc đại tiện. Đây là những dấu hiệu cần được đánh giá y tế sớm.
Nguyên nhân gây nên thoát vị đĩa đệm cột sống cổ
Nguyên nhân gây nênthoát vị đĩa đệm cột sống cổ gồm:
- Bệnh có thể liên quan đến quá trình thoái hóa theo tuổi. Khi đĩa đệm mất dần tính đàn hồi và trở nên dễ tổn thương, nguy cơ thoát vị có thể tăng lên.
- Chấn thương vùng cổ do tai nạn giao thông, té ngã hoặc hoạt động thể thao cũng có thể làm tổn thương đĩa đệm. Ngoài ra, tư thế làm việc không phù hợp, cúi cổ lâu khi sử dụng điện thoại hoặc thực hiện các động tác lặp lại cũng có thể tạo áp lực lên cột sống.
Để chẩn đoán, bác sĩ sẽ đánh giá triệu chứng, kiểm tra sức cơ, phản xạ, cảm giác và khả năng vận động của cổ, vai, tay. Tùy tình trạng, người bệnh có thể được chỉ định chụp X-quang hoặc MRI.
Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ có nguy hiểm không?
Mức độ nguy hiểm của bệnh phụ thuộc vào vị trí và mức độ chèn ép. Nếu chỉ gây đau và kích thích rễ thần kinh, nhiều trường hợp có thể được kiểm soát bằng điều trị bảo tồn. Tuy nhiên, khi tủy sống bị chèn ép, nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng vận động và cảm giác sẽ đáng lưu ý hơn.
Người bệnh nên đi khám khi đau cổ kéo dài, đau lan xuống tay, tê bì hoặc yếu cơ. Đặc biệt, cần được đánh giá sớm nếu xuất hiện các dấu hiệu như:
- Tay yếu rõ rệt hoặc giảm khả năng cầm nắm.
- Tê bì ngày càng lan rộng.
- Đi lại khó khăn hoặc mất thăng bằng.
- Phối hợp động tác kém, dễ làm rơi đồ.
- Yếu cả tay và chân.
- Rối loạn tiểu tiện hoặc đại tiện.
- Triệu chứng xuất hiện sau chấn thương vùng cổ.
Khi xuất hiện các dấu hiệu nghi chèn ép dây thần kinh, người bệnh không nên tự ý nắn chỉnh hoặc bẻ cổ. Những thao tác không phù hợp có thể khiến tình trạng tổn thương trở nên nghiêm trọng hơn.
Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống, khiến người bệnh phải chịu những cơn đau kéo dài, tê bì thậm chí hạn chế khả năng vận động. Chủ động điều chỉnh tư thế, vận động phù hợp và kiểm tra khi có triệu chứng bất thường là những yếu tố quan trọng giúp bảo vệ cột sống.
Người làm việc văn phòng nên giữ màn hình ở độ cao phù hợp, hạn chế cúi cổ trong thời gian dài và thường xuyên thay đổi tư thế. Khi nâng vật nặng, cần sử dụng kỹ thuật đúng và tránh các động tác đột ngột gây áp lực lên vùng cổ.
Nếu đau cổ kéo dài hoặc xuất hiện tê, yếu tay, người bệnh có thể đếnBệnh viện Thiện Hạnh để được các bác sĩ thăm khám, đánh giá tình trạng cột sống và tư vấn hướng xử trí phù hợp, tuyệt đối không tự điều trị tại nhà bằng các phương pháp chưa được kiểm chứng khiến tình trạng bệnh thêm trầm trọng.
Xem thêm:Chấn thương cột sống: Nguyên nhân, triệu chứng và cách sơ cứu